Wat de meeste mensen niet weten over vitamine C

Vrijwel iedereen weet dat vitamine C goed is voor de weerstand. Maar dat is slechts het topje van de ijsberg. Vitamine C is betrokken bij tientallen processen in het lichaam en dit is wat je echt moet weten.

Een genetische fout die ons kwetsbaar maakte

Begin bij het begin: de meeste zoogdieren maken vitamine C gewoon zelf aan. Een hond, een geit, een rat, ze produceren het constant in de lever, precies zoveel als het lichaam nodig heeft. Bij stress of infectie schroeven ze de productie zelfs op. Mensen kunnen dat niet meer.

Miljoenen jaren geleden raakten wij, samen met andere primaten, cavia’s en een handvol vissoorten, een cruciaal gen kwijt door een genetische mutatie. Het gaat specifiek om het gen dat codeert voor het enzym L-gulonolacton oxidase, verantwoordelijk voor de laatste stap in de biosynthetische route van vitamine C. Zonder dit enzym is het lichaam niet in staat de vitamine aan te maken uit glucose, zoals alle andere zoogdieren dat wel doen. Sindsdien zijn we volledig afhankelijk van wat we eten.

Dat heeft een prijs. Andere zoogdieren produceren bij ziekte of acute stress tientallen keren hun normale hoeveelheid vitamine C. Wij kunnen dat niet. We zijn daardoor biologisch gezien kwetsbaarder voor oxidatieve schade op de momenten dat het er het meest toe doet, precies wanneer ons lichaam het hardst werkt om te herstellen.

Je bijnieren werken op vitamine C

Dit weten de meeste mensen niet: de bijnieren, de organen die stresshormonen aanmaken, bevatten de hoogste concentratie vitamine C van het hele lichaam. En dat is niet toevallig.

Vitamine C is nodig voor de aanmaak van cortisol en adrenaline. Wetenschappelijk onderzoek heeft aangetoond dat de bijnieren vitamine C actief uitscheiden op het moment dat het stresshormoon ACTH (adrenocorticotroop hormoon) vrijkomt, als een soort buffer bij de cortisolpiek (Padayatty et al., 2007).

Elke keer wanneer je onder druk staat, verbruikt je lichaam vitamine C. Bij chronische stress raakt de voorraad daardoor sneller uitgeput dan je denkt. En een lager vitamine C-niveau maakt je op zijn beurt weer gevoeliger voor de negatieve effecten van stress. Een cirkel die je kunt doorbreken. Vitamine C draagt bij aan een normale werking van het zenuwstelsel en aan normaal psychologisch functioneren.

De bijnieren hebben de hoogste concentratie vitamine C van alle organen in het lichaam en scheiden het direct uit bij stress.

Collageen bestaat niet zonder vitamine C

Collageen is het meest voorkomende eiwit in het lichaam. Het zit in de huid, gewrichten, bloedvaten, botten en tandvlees. Maar collageen aanmaken zonder vitamine C is biochemisch onmogelijk. Vitamine C is een cofactor voor twee enzymen, prolyl hydroxylase en lysyl hydroxylase, die de collageenvezels aan elkaar koppelen en stabiliseren.

Zonder voldoende vitamine C zijn collageeneiwitten instabiel en breken ze snel af. Dat is precies waarom scheurbuik, de klassieke vitamine C-tekortziekte, begon met bloedend tandvlees en broze bloedvaten: het collageen viel uiteen. Maar ook zonder klinisch tekort, bij een chronisch suboptimale inname, verloopt de collageensynthese trager. Dat vertaalt zich in een trager wondgenezingsproces, minder elastische huid en gewrichten die langzamer herstellen na belasting (Pullar et al., 2017).

Plantaardig ijzer opnemen? Zonder vitamine C lukt dat nauwelijks

IJzer bestaat in twee vormen: heemijzer uit vlees, dat het lichaam makkelijk opneemt, en non-heemijzer uit plantaardige bronnen zoals spinazie, peulvruchten en noten. Dat tweede type wordt slecht opgenomen, tenzij je tegelijk vitamine C eet. Vitamine C bevordert de opname van ijzer uit plantaardige bron. Voor vegetariërs, veganisten en mensen die weinig rood vlees eten is dit bijzonder relevant: een glas sinaasappelsap bij je linzensoep kan letterlijk het verschil maken in je ijzerstatus.

Vitamine C als beschermer van cellen

De hersenen bevatten ook een opvallend hoge concentratie vitamine C. Vitamine C draagt namelijk bij aan de bescherming van cellen tegen oxidatieve schade. Oxidatieve schade speelt een rol bij veroudering van hersencellen, en vitamine C is een van de stoffen die dit proces kan remmen.

Waarom 80 mg lang niet genoeg is

De Europese ADH van 80 mg is ontworpen om één ding te voorkomen: scheurbuik. Niet om een lichaam dat onder druk staat optimaal te laten functioneren. Het verschil is groot, en het wordt zichtbaar zodra je inzoomt op wat je lichaam werkelijk doet met vitamine C.

Hoeveel heb je er eigenlijk van nodig?

De Europese aanbevolen dagelijkse hoeveelheid (ADH) staat op 80 mg. Al blijkt uit studies dat al 10 mg per dag voldoende is om scheurbuik te voorkomen; 80 mg bouwt een voorraad op die bij volledige staking van inname nog 30 tot 45 dagen bescherming biedt tegen scheurbuik. Dit is een veiligheidsmarge, geen streefwaarde.

Hoe hoog de werkelijke optimale inname ligt, maakt een vergelijking met dieren inzichtelijk. Bijna alle zoogdieren produceren vitamine C zelf in de lever. Een geit maakt bij rust circa 33 mg per kilogram lichaamsgewicht aan, bij ziekte of stress loopt dat op tot 190 mg/kg, bijna 6 keer zoveel. Een konijn verhoogt zijn productie bij stress zelfs 25 keer. Omgerekend naar een menselijk lichaamsgewicht van 70 kg zou een gezonde, ongestresste mens op basis van die dierlijke productiewaarden dagelijks 0,4 tot 3 gram nodig hebben. In perioden van ziekte of ernstige stress loopt dat op naar 3 tot 17 gram. Het zijn extrapolaties, geen klinische richtlijnen, maar ze laten zien hoe bescheiden de officiële ADH eigenlijk is.

De veilige bovengrens voor volwassenen ligt op 2.000 mg per dag.

De EFSA stelt de aanbeveling voor mannen op 110 mg en voor vrouwen op 95 mg per dag. Maar er zijn situaties waar de behoefte aanzienlijk hoger ligt: rokers verbruiken vitamine C versneld door oxidatieve belasting, sporters en mensen onder aanhoudende stress verbruiken extra via de bijnieren, en zwangere en zogende vrouwen hebben een hogere behoefte voor de ontwikkeling van het kind.

Zo puur als het maar kan

Één ingrediënt: L-ascorbinezuur. Dat is vitamine C in zijn meest direct opneembare vorm. Geen tablettenpers nodig, geen capsules. Doordat vitamine C wateroplosbaar is, kun je het gewoon oplossen in water of toevoegen aan een smoothie.

Per maatschepje (1 gram)	Hoeveelheid	% RI*
Vitamine C (L-ascorbinezuur)	1.000 mg	1.250%

* RI = Referentie-inname voor een volwassene (80 mg per dag).

Ingrediënten: Vitamine C (als L-ascorbinezuur). Bijgesloten maatschepje van 1,0 gram. Vrij van conserveermiddelen, synthetische geur-, kleur- en smaakstoffen.

Waarom wij voor 1 gram per dag kiezen

De 1 gram per maatschepje is geen willekeurige keuze. Op basis van de dier-extrapolatie ligt de optimale behoefte voor een gezonde, ongestresste volwassene ergens tussen de 0,4 en 3 gram per dag. 1 gram zit comfortabel in die range: ruim boven wat nodig is om deficientie te voorkomen, en ruim onder de veilige bovengrens.

Het maatschepje geeft je bovendien de vrijheid om daarvan af te wijken. Een halve schep voor dagelijks onderhoud, een volle schep als basis, twee schepjes bij verhoogde belasting (sport, stress, herstel). Dat is de reden waarom wij vitamine C in poedervorm aanbieden: de dosering past zich aan de gebruiker aan, niet omgekeerd.

De Kala aanpak: wij controleren wat in jouw pot belandt

Niet elk L-ascorbinezuur is hetzelfde. De naam is identiek, de chemische formule ook, maar de zuiverheid, herkomst en productiemethode kunnen sterk verschillen. De meeste supplementmerken laten productie volledig over aan derden. Wij doen dat anders. Bij Kala Health selecteren we grondstoffen op basis van chemische zuiverheid, herkomst en certificering, voordat er een gram wordt ingekocht.

Van grondstof tot pot, zo werkt het bij ons:

1. Audit bij de bron. Wij beoordelen leveranciers zelf op kwaliteitsstandaarden, analysecertificaten en productieprocessen. Niet elk L-ascorbinezuur is gelijk.
2. Direct inkopen. Door zelf in te kopen bij de producent, zonder tussenhandel, betalen wij minder. Die besparing geven we volledig aan onze klanten door. Geen marge voor een importeur. Geen opslag voor een loonvuller. Alleen het product, eerlijk geprijsd.
3. Eigen verpakking in Nederland. Het poeder wordt in ons eigen lab in Oldenzaal afgevuld en verpakt. Geen externe loonvuller, geen onnodige tussenstap.
4. Eerlijke prijs, zonder compromissen. Puur L-ascorbinezuur: geen vulstoffen, conserveermiddelen, synthetische geur-, kleur- of smaakstoffen. Alleen vitamine C, in zijn meest directe vorm.

In eigen huis getest op zuiverheid en veiligheid

De grondstof wordt bij de leverancier gecontroleerd op basis van analysecertificaten. Bij binnenkomst in Oldenzaal doen we een tweede, onafhankelijke controle in ons eigen lab. Elke batch wordt getest op:

• Identiteit en gehalte: bevestiging dat het ingrediënt daadwerkelijk L-ascorbinezuur is en aan de specificatie voldoet
• Zware metalen: lood, arseen, cadmium, kwik (ver onder EU-limieten)
• Microbiologische zuiverheid: gist, schimmels, pathogenen

Pas na goedkeuring gaat de grondstof de productie in. Het eindproduct wordt na afvulling opnieuw gecontroleerd voordat de pot op transport gaat. Alle specificaties zijn te bekijken in de productgalerij.

Waarom klanten ons Vitamine C Poeder kiezen

• Één ingrediënt. Pure L-ascorbinezuur, geen vulstoffen, bindmiddelen, coating of synthetische toevoegingen.
• Volledige controle over de dosering. Via het maatschepje van 1 gram bouw je af of op zoals jouw lichaam het vraagt, zonder vastgezette capsule-dosering.
• Wateroplosbaar. Eenvoudig op te lossen in water, thee of een smoothie. Geen slikken, geen nasmaak van coating.
• Geen tussenhandel. Wij kopen direct bij de producent en verpakken in ons eigen lab in Oldenzaal.
• Elke batch getest op identiteit, zware metalen en microbiologische zuiverheid in ons eigen lab.
• Consistent positieve terugkoppeling van klanten over ons L-ascorbinezuur.
• Verkrijgbaar in 500 g, 1 kg of 5 kg. Bulkverpakking schakelt de kosten van capsuleren of tabletteren uit.
• Geschikt voor vegetariërs en veganisten.
• FSSC 22000-gecertificeerd, GMO-vrij, niet bestraald.

Een vitamine met tientallen rollen

Vitamine C is geen wondermiddel. Het voorkomt geen verkoudheden en geneest geen kanker. Maar het is wel een van de meest veelzijdige micronutriënten die we kennen: betrokken bij de aanmaak van stresshormonen en collageen, de opname van ijzer, en de bescherming van cellen tegen oxidatieve schade. En omdat ons lichaam het niet zelf aanmaakt, niet opslaat, en het bij stress en inspanning versneld verbruikt, is een consistente, voldoende hoge inname voor de meeste mensen een logisch onderdeel van een gezonde basis.

Voeding blijft de beste bron: paprika, kiwi, broccoli, aardbeien en citrusvruchten zitten er vol mee. Maar wie de inname wil aanvullen, simpel, goedkoop en zonder toevoegingen, kan dat doen met puur L-ascorbinezuur poeder. Een gram per dag, opgelost in water. Meer is het niet.

Door de Gezondheidsraad (EFSA) goedgekeurde gezondheidsclaims voor vitamine C

Op basis van EU Verordening 432/2012 gelden voor vitamine C de volgende goedgekeurde gezondheidsclaims:

• Ondersteunt het immuunsysteem (normaal en na inspanning)
• Bevordert de weerstand tijdens en na fysieke inspanning en in een koude omgeving (bij een dagelijkse inname van minimaal 200 mg, naast de ADH van 80 mg)
• Draagt bij aan een normale energiestofwisseling en vermoeidheidsvermindering
• Ondersteunt de werking van het zenuwstelsel
• Draagt bij aan normaal psychologisch functioneren
• Beschermt cellen tegen oxidatieve schade
• Draagt bij aan de vorming van collageen
• Ondersteunt de conditie van bloedvaten, botten, kraakbeen, huid, tandvlees en tanden
• Draagt bij aan de regeneratie van de gereduceerde vorm van vitamine E
• Bevordert de opname van ijzer uit voeding en helpt het ijzergehalte in het bloed te verhogen

Certificeringen

• GMO-vrij: gecertificeerd conform EC 1830/2003
• Niet bestraald: conform EC 1999/2
• FSSC 22000: internationale voedselveiligheidsnorm
• Vegetarisch en veganistisch: uitsluitend L-ascorbinezuur, geen dierlijke ingrediënten

Producteigenschappen

• 1.000 mg vitamine C per afgestreken maatschep
• Pure L-ascorbinezuur, zonder vulstoffen, bindmiddelen of coating
• Wateroplosbaar, eenvoudig op te lossen in water of smoothie
• Flexibele dosering dankzij poedervorm en meegeleverd maatschepje
• Verkrijgbaar in 500 g, 1 kg of 5 kg (vanaf 1,4 cent per dag bij de 5 kg-verpakking)
• In eigen lab in Oldenzaal afgewogen en verpakt, FSSC 22000-gecertificeerd
• Geschikt voor vegetariërs en veganisten
• Product Specification Sheet te bekijken in de productgalerij
• Vrij van conserveermiddelen, synthetische geur-, kleur- en smaakstoffen
• GMO-vrij en niet bestraald conform EU-wetgeving

Over Kala Health

Kala Health is in 1997 opgericht door Paul Klein Breteler. Sindsdien formuleert hij zijn eigen supplementen, behandelt cliënten en adviseert over voeding en suppletie. Die combinatie van ontwikkelen, produceren en adviseren is altijd de kern van Kala Health geweest. Wij doen geen concessies aan kwaliteit en testen alle grondstoffen zorgvuldig in onafhankelijke laboratoria.

Inmiddels werken we met een team van voedingsspecialisten, een eigen therapeut en een farmaceut. Alles gebeurt in onze eigen FSSC 22000-gecertificeerde faciliteit in Oldenzaal: van grondstofanalyse tot eindproduct, onder eigen supervisie. Deze integrale aanpak stelt ons in staat om producten te leveren waar u volledig op kunt vertrouwen: transparant, zuiver en effectief.

Referenties

1. Padayatty, S. J., Doppman, J. L., Chang, R., Wang, Y., Gill, J., Papanicolaou, D. A., & Levine, M. (2007). Human adrenal glands secrete vitamin C in response to adrenocorticotrophic hormone. The American Journal of Clinical Nutrition, 86(1), 145–149. https://doi.org/10.1093/ajcn/86.1.145
2. Pullar, J. M., Carr, A. C., & Vissers, M. C. M. (2017). The roles of vitamin C in skin health. Nutrients, 9(8), 866. https://doi.org/10.3390/nu9080866

Vragen over vitamine C?

Wil je meer weten over vitamine C of heb je vragen over je eigen situatie? Ons team van voedingsspecialisten en therapeuten denkt graag met je mee. Bel ons op (+31) 070 345 0290 of mail naar info@kalahealth.nl.